Page 275 - Rozpoznaj swoje dziecko we mnie… Rzecz o poronieniu samoistnym dziecka i jego pogrzebie

Poronienie samoistne i pogrzeb dziecka poronionego… 275

piero po osiągnięciu przez niego progu życia osobowego. Przedmiotem
smutku jest pewien byt myślowy, czyli projekcja przyszłego dziecka, a nie
byt aktualny, roniony pod sercem matki. Wyraża się zatem tęsknotę za
kimś, kto nigdy się nie narodzi i nie stanie się dzieckiem, równocześnie
pomijając kogoś, kto faktycznie został utracony, a kogo za dziecko się
nie uznaje, pomimo że już nim jest. Tak przeżywane poronienie wiąże
się z poczuciem mniej lub bardziej nieuświadamianej pustki oraz bez-
sensu doświadczanego smutku. Z jednej bowiem strony dochodzi do
straty istoty ludzkiej niebędącej rzekomo osobą, której utratę światopo-
gląd laicko-permisywny umniejsza, z drugiej natomiast naturalne reak-
cje emocjonalne rodziców, niejako wymykające się sztywnym kanonom
światopoglądowym, wskazują na wagę dokonanego poronienia jako wy-
darzenia ściśle związanego z konkretną i realną zmarłą osobą oraz na
nie do końca uświadamianą potrzebę przeżycia żałoby po kimś bliskim.
Światopogląd permisywny nie znajduje adekwatnych określeń do opisu
istoty poronienia i jest niewystarczający do odnalezienia sensu niepowo-
dzenia prokreacyjnego. W gąszczu depersonalizujących płód przekonań
światopoglądowych i eufemistycznych określeń rodzice bezowocnie kon-
centrują się bądź to na przeżywanych stanach emocjonalnych, bądź na
własnych funkcjach biologicznych, błąkając się jak ślepcy i nie osiągając
właściwego poziomu zrozumienia istoty straty – odejścia ich własnego
dziecka, za dziecko jednak nieuważanego, z którym często nie nawiąza-
li rodzicielskiej więzi. Istotnie niezrozumiałe jest doświadczenie smutku
w sytuacji, w której traci się coś, czemu przypisywano jakieś znaczenie,
a zarazem to coś nie było dla rodziców najważniejszym osobowym kimś,
lecz czymś pośrednim, a więc ani wyłącznie konglomeratem tkanek pło-
dowych, ani pełną osobą. Negatywna postawa laicko-permisywna wobec
rodzicielstwa prenatalnego może skutkować odmawianiem sobie przez
rodziców prawa do przeżycia żałoby po śmierci dziecka w okresie pre-
natalnym i w konsekwencji odreagowywaniem doświadczanego smutku
w schorzeniach psychosomatycznych .
62
62 Por. P. Guzdek, Psychospołeczne determinanty organizacji pogrzebu dziecka zmar-
łego na skutek poronienia klinicznego, dz. cyt., s. 136–136; M. Keirse, B. Spitz, A. Van-