Page 146 - Rozpoznaj swoje dziecko we mnie… Rzecz o poronieniu samoistnym dziecka i jego pogrzebie

146 Rozdział 2

infekcje wirusowe, zwłaszcza różyczkę i cytomegalię, a także w stanach
przewlekłych chorób matki, w tym epilepsji i cukrzycy typu 1 .
72
W ramach rządowego programu badań prenatalnych przewidziano
następujący zestaw procedur diagnostycznych:
1) poradnictwo i badania biochemiczne: β-hCG, AFP , białko PAPP-
*
-A , estriol ;
***
**
2) poradnictwo i badania genetyczne: klasyczne badania cytogene-
tyczne, cytogenetyczne badania molekularne, badania metodami biologii
molekularnej;
3) poradnictwo i badanie ultrasonograficzne płodu;

72 Por. P. Sieroszewski, E. Baś-Budecka, Diagnostyka prenatalna, dz. cyt., s. 485.
* „Alfa-fetoproteina (AFP) to glikoproteina wytwarzana początkowo przez pęcherzyk
żółtkowy, a następnie do końca I trymestru w większości przez wątrobę płodu i w nie-
wielkiej ilości przez jego układ pokarmowy. […] Biologiczna funkcja AFP polega na jej
udziale w rozwoju narządów płodu dzięki specyficznym receptorom w tkance nerwo-
wej, mięśniach, skórze, płucach i nerkach oraz na wiązaniu hormonów steroidowych,
co zabezpiecza płód przed ich nadmiarem. W I trymestrze ciąży oznaczenia AFP mogą
służyć do przewidywania poronienia zagrażającego. W II trymestrze ciąży diagnosty-
ka dotyczy następujących patologii, w których występuje wzrost stężenia AFP: 1. wady
rozwojowe ośrodkowego układu nerwowego – bezmózgowie, rozszczep kręgosłupa,
przepuklina oponowa, wodogłowie; 2. stany zagrożenia płodu w przebiegu ciężkiej
immunizacji Rh, cukrzycy i nadciśnienia tętniczego; 3. wewnątrzmaciczne ogranicze-
nie wzrastania płodu w przebiegu nadciśnienia tętniczego; 4. inne wady rozwojowe –
wytrzewienie, zarośnięcie przełyku, zespół nerczycowy; 5. zaburzenia drożności jelit;
6. ciąża obumarła; 7. nieprawidłowości łożyskowe”. J. Kempiak, Biochemiczna ocena roz-
woju ciąży, w: Położnictwo i ginekologia. Położnictwo, t. 1, dz. cyt., s. 558–559.
** Białko PAPP-A „jest wielocząsteczkową glikoproteiną, zwaną ciążowym białkiem
osoczowym. Powstaje w trofoblaście. Znamienny wzrost jej stężenia we krwi ciężarnej
obserwuje się w 6. tygodniu ciąży. Następnie stężenie dalej rośnie aż do porodu. Ak-
tywność PAPP-A stwierdzono również w doczesnej. Ciążowe białko osoczowe odgrywa
rolę w immunosupresji, stwarzając sytuację nierozpoznawalności trofoblastu jako ciała
obcego przez ustrój matki. Zmiany stężenia PAPP-A w surowicy krwi ciężarnej w za-
leżności od czasu trwania ciąży i różnych stanów patologii ciąży wykorzystano do dia-
gnostyki wydolności łożyska. Stężenie PAPP-A wzrasta w przebiegu ciąży prawidłowej,
a więc poziom stały może świadczyć o złym rokowaniu co do dalszego trwania i rozwo-
ju płodu”. J. Kempiak, Biochemiczna ocena rozwoju ciąży, dz. cyt., s. 555.
*** Estriol (E4) to hormon steroidowy z grupy estrogenów. Produkowany jest w wątrobie
płodu. Jego oznaczenia w osoczu ciężarnej wykorzystuje się do monitorowania ciąży
o zaburzonym przebiegu. Por. J. Kempiak, Biochemiczna ocena rozwoju ciąży, dz. cyt.,
s. 557–558.